ارتباط با ما : info@behrazm.ir

به همين دليل اين فيزيک امواج ثانويه در يک زمان معين به فيزيک امواج اوليه مي‌رسند. و فشارشان باهم توأم مي‌گردد و تشکيل يک سطح مي‌دهند که به نام جبهه ضربه (جبهه موج) خوانده مي‌شود. هنگامي که جسمي در برابر اين جبهه قرارگيرد، فشار رويه‌اي آن بالا رفته و در يک لحظه بسيار کوتاه به ماکزيمم اندازه خود مي‌رسد. اين فشار به سادگي جسم را دور زده و از همه طرف آنرا احاطه کرده و مي‌فشارد.

فشار انفجاري

فشار حاصل از فيزيک امواج انفجاري (کمپرس) يا فشار ناميده مي‌شود. در پشت جبهه ضربه هوايي که با موج انفجاري همراه است داراي سرعت زيادي است و فشار ديگري بوجود مي‌آيد که مي‌خواهد اجسام را در سوي حرکت خود به جنبش در آورد. در نتيجه يا آنها را واژگون مي‌کند يا مي‌غلتاند و يا قطعات آنها را از هم پاره مي‌کند. اين فشار بعدي را فشار ديناميک يا متحرک گويند.

بعضي از هدفها مانند ساختمانهاي بزرگ که پنجره‌ها و درهاي نسبتا کوچک و ديوار قوي دارند. در مقابل فشار استاتيک تأثر پذيرند، در حالي که برجها ، تيرهاي تلگراف و تجهيزات نظامي (مانند خودروها و توپخانه‌ها) بيشتر در اثر فشار ديناميک خسارت مي‌بينند. هر دو اين فشارها بر حسب پوند بر اينچ مربع مافوق فشار معمولي اتمسفر بيان شده و با علامت اختصاري (پ ـ ا ـ م) نشان داده مي‌شوند که به ترتيب از کلمات پوند ، اينچ و مربع اقتباس شده است.

مرحله مثبت و مرحله منفي

فشار ايجاد شده بوسيله انفجارها مانندT.N.Tيا انفجار اتمي که شبيه هم هستند، اما مقدار و دوام زماني انفجار اتمي چند برابر زيادتر است. در ترکش سلاح 20 تني وقتي جبهه ضربه در حدود 400 تا 500 متر را پيموده فشار داخل آن با چنان سرعتي کاهش مي‌يابد که عملا از فشار اتمسفر اطراف کمتر مي‌شود. در اين حال يک فشار منفي ايجاد مي‌شود که هوا را مي‌مکد. اين مرحله به نام مرحله مکش يا منفي خوانده مي‌شود. تا از مرحله مثبت يا کمپرس ( تراکم ) متمايز گردد.

طول زمان مرحله منفي سه تا سه و نيم برابر مرحله مثبت است، در مرحله مثبت باد به طرف خارج حرکت مي‌کند، در حاليکه در مرحله منفي سوي باد به داخل است. درابتداي انفجار فشار به ماکزيمم مقدار خودش مي‌رسد (مرحله مثبت) ليکن به تدريج کم شده و به مقدار اتمسفر مي‌رسد و سپس مرحله منفي آغاز شده و بالاخره مجددا به ميزان اتمسفر مي‌رسد .

مقايسه طول زمان فشار حاصل از انفجارات معمولي و هسته‌اي

در يک مسافت معين که فشار حاصل از انفجارات معمولي برابر فشار حاصل از انفجار هسته‌اي باشد دوام زمان فشار انفجار هسته‌اي 100 برابر يا بيشتر از دوام زماني فشار انفجارات معمولي خواهد بود و همين امر در ايجاد خسارت بيشتر بسيار موثر است.

تاثير موج انفجاري بر روي ساختمانها

مقاومت يک ساختمان در برابر موج انفجاري در درجه اول به قدرت و جنس ساختمان بستگي داشته و در درجه دوم بستگي به شکل آن و تعداد دريچه‌هاي موجود دارد، قويترين آنها ساختمانهاي چهار گوش فولادي و بتني هستند و ضعيفترين آنها چتري شکل کارخانجات‌اند که داراي تيرهاي سبک و طويل و سقفهاي بدون حايل مي‌باشد شکل ساختمان زياد موثر نيست، زيرا تقريبا تمام ساختمانها چهار گوش هستند. يک ساختمان باريک و طويل اگر از قسمت باريک خود در معرض موج انفجاري قرار گيرد خسارت کمتري خواهد ديد تا از قسمت پهن در معرض موج قرارگيرد.

موضوع شکل فقط در بعضي از قسمتهاي ساختمان موثر است. مثلا در مورد دود کشها و پايه پلها چون موج انفجاري بطور سريع همه اطراف آنها را احاطه کرده و دور تا دور را به يک ميزان مي‌فشارد. در نتيجه مقاومتشان بسيار زياد مي‌شود غالبا ديده شده است شکسته شدن سريع درها و دريچه‌ها و خراب شدن قسمتهاي ضعيف يک ساختمان اغلب مفيد به نظر مي‌رسد، زيرا همين امر سبب مي‌شود که فشار درون ساختمان و خارج آن بطور سريع برابر شده و از ويراني زيادتر جلوگيري شود.

سوي موج انفجاري و پناهگاهها

در يک انفجار هوايي در سطح زمين و نزديکي آن فشار موج انفجاري بيشتر روي سقف ساختمانها تأثير مي‌گذارد، ليکن در مسافتهاي دورتر تأثير بر روي ديوارها خواهد بود. واضح است که در سطح زمين و نزديکي آن ساختمانها و عوارض زمين امکان حفاظت کمتري دارند، در حاليکه در مسافتهاي دورتر ممکن است تپه ها و دره هاي تنگ حفاظت خوبي بوجود آورند همچنين اين امکان هم وجود دارد که دره هاي تنگ اثر موج انفجاري را افزايش دهند ايجاد حفاظت بوسيله ساير ساختمانها تنها تحت بعضي شرايط استثنائي مسير خواهد شد.

تاثير موج انفجاري روي يک شهر مدرن

اگر انفجار بمب 20 کيلو تني در ارتفاع 2 کيلومتري سطح زمين صورت گيرد، در دايره‌اي به شعاع يک چهارم مايل از سطح زمين صرف نظر از نوع ساختمانها انهدام کامل است. از آن به بعد تا مسافت يک مايلي ساختمانهاي بتني شديدا آسيب مي‌بينند. در صورتيکه بقيه ساختمانها به کلي ويران مي‌شوند. خانه‌هاي مسکوني تا مسافت 1.5 مايلي منهدم شده و تا مسافت 8 مايلي خسارت شديد ، متوسط و سبک خواهند ديد. پلها ، جاده‌ها و بزرگ راهها بخاطر شکل ساختماني‌شان در برابر موج انفجاري بسيار مقاوم هستند.

در ژاپن پلهايي که داراي پايه فولادي بوده و از بتن تقويت شده ، ساخته بودند. فقط در قسمت سطح و نرده‌هاي اطراف کمي آسيب ديدند. و در نتيجه تا هنوز قابل استفاده بوده‌اند. فقط در يک مورد ، رويه يکي از پلها از پايه‌ها جدا شده و فرو ريخت. رويه وسيع پلهاي مطلق به علت خاصيت انعطافي خود پا بر جا مانده بودند. البته پلهاي نظامي نيز به همين اندازه از خود مقاومت نشان مي‌دهند، ليکن نبايد انتظار داشت که در برابر انفجار بمبهاي بزرگتر و يا از نوع ديگر ترکش (هوايي کوتاه و سطحي) چنين پايداري داشته باشند جاده‌ها و زيرسازي آنها ، آهن و خطوط آن نسبتا از موج انفجاري آسيبي دريافت نمي‌کنند فقط ممکن است بوسيله خرده سنگ و نخالي مسدود گردند.


مقالات پزشکی تصادفي

اشتراک