توجه به بیماریهای غیر واگیر کودکان در شروع مدارس

 

دكتر سيد كاظم موسوي زاده

 باتوجه به نزدیک شدن فصل شروع مدارس ولزوم توجه به مسایل مختلف فرزندان عزیزمان بویژه سلامت جسمی وروحی آنان برآن شدیم بعضی مسایل غیر واگیرکه درصورت عدم توجه به آنان باعث صدمات جدی به سلا مت ورشد تحصیلی آنان می شودرا مورد بررسی قرار دهیم واز آن جمله می توان به موارد ذیل اشاره کرد (صرع بویژه نوع آبسانس ،اختلال تکلم وبیش فعالی وآلرژی و....)

صرع کوچک یا تشنج آسانس:

صرع کوچک (Petit mal ) ، که در آن مناطق حسی  دستگاه عصبی مرکزی  دچار آسیب می‌شود. در بین بچه‌ها شایع است و معمولا تشنج كوتاه و چند ثانيه بيشتر طول نمي كشد و یک لحظه به طول می‌انجامد. کودک بازی را متوقف کرده و ساکت می‌ایستد در حالی که یک حالت سستی و بی‌حالی در صورتش دیده می‌شود. پس صرع کوچک عبارتست از زایل شدن شعور برای مدتی کوتاه ، بدون اینکه در بیمار تشنج یا زمین خوردگی و یا  Aura(احساس خاصی است که معمولاافراد قبل از تشنج دارندمثلا احساس بوی خاص )  دیده شود. این نوع صرع یکی از شایعترین صرع‌ها نزد کودکان و دانش آموزان است . رنگ پریده ، چشمانش به یک نقطه خیره شده و از اطراف خود بی‌خبر است. مدت آن حتی امکان دارد بسیار کوتاه بوده و قابل رویت نباشد. شروع آن از سه تا سیزده سالگی است که اگر درمان اصولی شود برای همیشه از بین می‌رود و در غیر اینصورت در سنین بالاترممكن است به صرع بزرگ تبدیل  شود ولذا تشخیص ودر مان به موقع آ ن تاثیر مهمی درآینده کودکمان خواهدداشت.


علل ونشانه ها:


از علل این نوع صرع ، تومورها ، حوادث ، تصادف ،  ضربه‌های مغزی  و ... را می‌توان بیان کرد. از نشانه های بارز صرع کوچک که می‌توان در کلاس درس مشاهده کرد، نحوه نوشتن املا دانش‌آموزان است که ممکن است در حین حمله ، دو یا سه کلمه از املا را جا بیندازند. ( اینجا دقت نظر معلمان را در تشخیص می طلبد که اگر کودکی املا خوب می نویسد ولی بعضی اوقات کلمات ساده را جا می اندازد شک به این بیمار ی بنمایند.) پس از حمله علاوه بر رنگ پریدگی ، سستی و بی حالی ، احساس خواب به کودک دست خواهد داد. 
پس در طی این نوع حمله تشنجی ، کودک برای 10 تا 15 ثانیه هوشیاری خود را از دست می‌دهد و به فضا خیره می‌شود و فعالیتهای معمول وی متوقف می‌شود اما به زمین نمی‌افتد. و پس از بازگشت هوشیاری ، کودک چیزی از حمله خود به یاد نمی‌آورد.

پیش آگهی وسن شیوع:

پیش آگهی صرع کوچک (ابسانس) مبهم و نامعلوم است. اغلب کودکان، حتی کودکانی که مشکل شان حل نشده، هیچ ناتوانی و معلولیتی از نظر ذهنی پیدا نمی‌کنند و می‌توانند به مدارس معمولی بروند و در اغلب فعالیتهای ورزشی شرکت کنند.

 شايع‌ترين سن بروز صرع، زير 10 سالگي است لذا این نوع صرع در اطفال شايع‌تر است ودر صورت عدم درمان مناسب امکان تبدیل شدن به صرع بزرگ وجوددارد.

انواع صرع کوچک:

 اصولاً اگر علت مشخصي براي ايجاد صرع وجود داشته باشد، همانند ضربه، عفونت‌ها و...، به اين نوع صرع‌ها، صرع‌هاي ثانويه گفته مي‌شود. در صورتي كه هيچ علت مشخصي براي صرع وجود نداشته باشد، به آن صرع اوليه گفته مي‌شود. در صرع‌هاي اوليه معمولاً مسائل ژنتيكي دخالت داشته و ممكن است بيش از يك فرد در فاميل مبتلا به صرع باشد.

تشخیص ودرمان:

بعد از مشکوک شدن به این بیماری مهمترین اقدام مراجعه به یک متخصص نورولوژی (مغز واعصاب)است که بعد ازبررسی شرح حال وانجام نوار مغز وسی تی اسکن معمولا به تشجیص می رسند  . ودسثور دارویی لازم داده میشود. آنچه مهم است توجه به نکات ذیل دردرمان این بیماران است.

نكات اساسي در مورد داروها ومصرف آنها :

1-   داروها بايد به موقع مصرف شود اگر دوزي كه فراموش شده به دوز بعدي نزديك است دوز بعدي را مصرف كنيد اضافه كردن دوزقبلی به دوز بعدي غلط است سيكل دارو را بهم نزنيد ممكن است مسموميت دارويي ايجاد كند .

2-   شربت بايد حتما قبل از استفاده تکان داده شود چون ماده موثرواصلي در زير جمع مي شود وآنچه كه مصرف مي كنيد آب خالي است و دارو اثر نمي كند.

3-   كسيكه داروي تشنج مصرف مي كند بايد خواب كامل و منظم داشته باشد

4-  در هنگام مراجعه به دكتر بايد تعداد تشنج هاي را كه طي يك ماه يا دو ماهي كه داروهاي تشنج مصرف مي كرده است را به طور دقيق گفت ( در تقويم يادداشت كنيم ).

5-   در زمان بار داري و یا هر زمان دیگر قطع ناگهانی دارو خطر ناک است

6- ضرر داروهاي ضد تشنج كمتر از قطع دارو مي باشد

در زماني كه مثلا دوسال از زمان مصرف دارو ي ضد تشنج مي گذرد و شخص دچار تشنج نشده است باز هم نبايد بدون مشورت پزشك داروهاي خود را قطع كند چون قطع دارو بايد با روش خاص و زير نظر پزشك انجام شود و قطع ناگهاني دارو به صلاح نيست.

 رعايت اين نكات مي‌تواند در كاهش حملات بيمار بسيار مؤثر باشد:

 اجتناب از خستگي‌هاي جسمي و روحي نكته مهمي است. فعاليت‌هاي بدني و ورزشي همراه با خستگي بيش از حد مي‌تواند آستانه حملات تشنج را كاهش و منجر به بروز حملات گردد. استرس‌هاي روحي ـ رواني نيز در بيماران مبتلا به صرع مي‌تواند منجر به بروز تشنج گردد كه اين نكته خصوصاً بايد از طرف والدين و اطرافيان بيماران مصروع مورد توجه باشد. بعضي از بيماران به تجربه درمي‌يابند كه بعضي از انواع مواد غذايي ممكن است در تشديد حملات آنان مؤثر باشد و بايد توجه نمود كه بيماران از اين نوع غذاها اجتناب نمايند. در تجربه ما بي‌خوابي و اختلال سيكل خواب ـ بيداري مهمترين عامل عود حملات است. فرد مبتلا به صرع بايد خواب مناسب و راحتي داشته باشد، در زمان مناسب بخوابد و در ساعات مناسب از خواب بيدار شود. افراد مبتلا به صرع بايد از مصرف الكل و مواد مخدر شديداً حذر كنند و در صورت امكان از مصرف سيگار دوري نمايند. تغذيه مناسب و توجه به رعايت اصول غذايي براي بيمار مصروع مهم است. حذف يك وعده‌ي غذايي مثل شام يا صبحانه، مصرف مواد قندي زياد بخصوص در هنگام صبحانه و افراط در مصرف بعضي از مواد غذايي مي‌تواند در عود حملات بيماران مصروع مؤثر باشد.

منابع :

1-روانشناسی کودکان و نوجوانان استثنایی.دکتر میلانی فر

1- Clinical Neurology Aminoff micheal

2- Harrisun  ,  s principles of internal medicine


مقالات پزشکی تصادفي

اشتراک