بازآمدبوی ماه مهر

 

 ماه مدرسه

علي خلقي-كارشناس تغذيه

بوی مهر، بوی مهربانی، بوی لبخند، بوی درس و مدرسه و شوقکودکانه در پیاده روها، بوی نمره های بیست، بوی دفتر حساب و مشق های ناتمام، بویدوستی و محبت...

مقدمه

سال هایی را که کودک در مدارس ابتدایی می گذراند، از نظر تغذیهدوره مهمی است؛ زیرا رشد کودک در این سنین ادامه دارد اگرچه سرعت رشد آن ها کمتر ازسال های اول زندگی است، ولی باید توجه داشت که هر مرحله از رشد متکی بر روند مرحلهقبل بوده و مرحله بعد را تحت تاثیر قرار می دهد.

اصولا دانش آموزان به ۳ وعده غذایی اصلی و ۲ میان وعده در طولروز نیاز دارند و باید از تمامی گروه های غذایی شامل شیر، لبنیات، گوشت و حبوبات،سبزیجات، میوه جات و گروه نان و غلات مصرف کنند و تعادل و تنوع غذایی در این سنینمورد توجه قرار گیرد.

وعده غذایی صبحانه، نقش بسیار موثری در سلامت جسمی و فکری دانشآموزان دارد. به دنبال ناشتا بودن در طول شب، اگر دانش آموز صبحانه نخورد، به دلیلپایین افتادن قند خون، توانایی و شرایط لازم را برای یادگیری در مدرسه نخواهد داشت. دانش آموزانی که صبحانه کافی نمی خورند، کم دقت، خسته و بیحوصله اند و نمی توانند کمبود انرژی، ویتامین ها و املاح معدنی را با خوردن وعدههای دیگر جبران کنند. بنابراین مادران باید هر روز صبح، صبحانه کودک خود را قبل ازاین که به مدرسه برود، آماده کنند. میان وعده های مناسب و مغذی نیز بسیار اهمیت دارد، زیرا ساعاتنزدیک ظهر، کودکان ممکن است گرسنه شوند و این گرسنگی، نشستن سر کلاس را برای آنانتحمل ناپذیر می کند. تمام این موارد، ضرورت توجه به تغذیه صحیح در مدارس را بیش ازپیش نمایان می سازد.

● غذای سالم

بهداشت بوفه مدارس، فروشندگان بوفه و مواد غذایی موجود در آنموضوعی است که در سلامت دانش آموزان که در واقع مشتریان بوفه ها هستند، تاثیر زیادیدارد و توجه به آن در واقع توجه به سلامت نسل جوان و آینده کشور است.

● غذای مضر

افراط در مصرف شکلات و شیرینی به این دلیل که موجب بی اشتهایی وسیری کاذب در کودکان می شود و آنها را از مصرف غذاهای اصلی بازمی دارد، موجب اختلالرشد آن ها خواهد شد.مصرف بی رویه تنقلات غذایی کم ارزش، یکی دیگر از مشکلات دانشآموزان است. متاسفانه برخی تنقلات تجارتی مانند انواع پفک به طور بی رویه از سویکودکان و دانش آموزان مصرف می شود. متخصصان تغذیه همواره به والدین توصیه می کنند کودکان را بهمصرف تنقلات سنتی مثل نخودچی و کشمش، گردو، بادام، پسته، گندم برشته، برنجک، عدسبرشته شده، توت خشک، انجیر خشک و برگه ها تشویق کنند .

●  میزان انرژی لازم

میزان انرژی مورد نیاز کودکان مدرسه ای به لحاظ تفاوت در اندازهبدن، میزان تحرک و سرعت رشد، متفاوت است و اگر انرژی مورد نیاز کودکان از طریقکربوهیدرات و چربی تامین نشود، پروتئینی که باید صرف رشد و ترمیم بافت های بدن شود،برای تامین انرژی به مصرف می رسد.

شایع ترین کمبودهای ویتامینی در این دوران، کمبود ویتامین A و D و شایع ترین کمبودهای املاح، کمبود ید، آهن و کلسیم است. هویج، منبع ارزانی ازویتامین A است و والدین می توانند از آن در برنامه غذایی روزانه کودکشان استفادهکنند. بهترین نوع آهن قابل جذب در موارد حیوانی نظیر گوشت، مرغ و جگراست. دریافت مقادیر کافی کلسیم از برنامه غذایی روزانه در سنین مدرسهو بلوغ برای حفظ تراکم طبیعی استخوان ها و جلوگیری از پوکی استخوان در بزرگسالیحائز اهمیت است.

بستنی و شیر پاستوریزه، منبع خوبی از کلسیم هستند و مصرف آناندر میان وعده کودکان در تامین بخشی از کلسیم مورد نیاز کودکان موثر است. نان وپنیر، میان وعده مناسب دیگری برای تامین کلسیم است که همراه سبزی، گوجه فرنگی، خیاریا گردو یک میان وعده سالم و مغذی برای دانش آموزان به شمار می رود.

●غذايي كه كودك به مدرسه مي برد بايد داراي

- مقداري پروتئين داشته باشد. اين پروتئين مي‌تواند: گوشت، پنير يا تخم مرغ باشد.

- داراي مقداري سبزيجات باشد.

- داراي مقداري ميوه تازه باشد.

- به‌ همراه اين غذا بايد مقداري آب يا شير نوشيده شود.

- شيريني، آب نبات، تافي و ... حذف شود.

- از نا‌ن‌ها يا بيسکويت‌هاي غله (مانند: نان يا بيسکويت گندمي، جويي و...) استفاده شود.

- هيچ گونه مزه، طعم و رنگي به آن اضافه نشده باشد.

البته اين نکته را فراموش نکنيد که بايد اشتهاي فرزند خود را در نظر بگيريد و به مقدار لازم هر کدام از موارد فوق را به او بدهيد.

اگر غذايي براي بردن به مدرسه نداشته باشيد، ميوه ي تازه و آجيل  از بهترين مواد غذايي مي‌باشند، زيرا اين مواد غذايي علاوه بر توليد انرژي زياد باعث افزايش قدرت فکري کودک مي‌شود.

به‌طور کلي اگر کودکان بين غذاي سالم و ناسالم فرق بگذارند و سعي کنند که از غذاي سالم استفاده کنند، در بزرگسالي هم ميل به خوردن غذاي سالم دارند.

به کودکان اجازه ندهيد بيشتر از 2 ساعت تلويزيون نگاه کنند يا بازي‌هاي کامپيوتري انجام دهند، زيرا ممکن است، کودک شما به علت کم غذايي دچار سوء‌تغذيه شود.

همان طور که گفته شد، شير بهترين نوشيدني براي کودک است. اما اگر شير را به شکل شيرکاکائو به کودک بدهيد،فوايد آن کاهش مي يابد، زيرا کاکائو محتوي ماده اي بنام اگزالات است و اين ماده بسيار فعال بوده و با املاح داراي 2 بار مثبت مثل کلسيم ترکيب مي شود. پس کلسيم شير کاکائو کمتر از شير ساده جذب مي شود.

کودکان خود را به ورزش کردن، عادت دهيد. اين امر باعث مي شود که، غذاي مغذي ‌تري را بخورد و به همان نسبت رشد فکري و بدني کامل ‌تري را داشته باشد.

براي اين منظور با کودک خود ورزش کنيد و يا حتي بازي کنيد، چرا که در اين بازي کردن‌ها، کودک شما فعاليت مي‌کند و به همان نسبت غذايي سالم مي‌خورد. شما مي‌توانيد هنگامي که کودکتان ورزش مي‌کند، با او باشيد و او را تشويق کنيد. اين امر باعث مي‌شود که کودک علاقه زيادي به ورزش کردن نشان دهد.

کودک خود را تشويق به خوردن صبحانه کنيد. کودکاني که صبحانه نمي‌خورند، از دريافت مقدار زيادي مواد مغذي مانند: کلسيم، آهن، فيبرهاي غذايي، انواع ويتامين‌ها از جمله ويتامين‌هاي B2 و B3 محروم مي شوند.

1- دکتر احمد ساعدی-متخصص تغذیه و رژیم درمانی -دنیای تغذیه


مقالات پزشکی تصادفي

اشتراک